Ana içeriğe atla

Kendinin Frankensteinı

Bu yazıya başlamadan Frankenstein'ın doktorunun ismine baktım, garip şekilde yaratığına kendi ismini vermiş. Aynen Poor Things'teki Bella'nın bebeğinin yeni Bella olması gibi. Ama bu bambaşka bir konu. 

Benim şairleri ve bilhassa bir şairi haddinden sevdiğim vakitler oldu. Camdan bir otobüs durağında ezbere söylenen o şiir olmasaydı sever miydim bilmiyorum. Farsça ve Arapça dillerini öven bir hocam vardı, onla tanıştıktan sonra Osmanlıca ve Farsça kurslarına gittim. Babam küçükken gördüğü her müsvedde kağıda alakasız bir tükenmez kalemle annemi çizerdi, resim öğretmeni oldum.  Küçük ablam edebiyat okuyordu ve geceleri kuzenimle şimdi ismini Halk Edebiyatı diye tahmin ettiğim derse çalışırdı, tüm gece birbirlerine masalları sorarlardı. Büyüdüm ve kitaplığın yarısı bu masallarla ya ilgili ya yakınından geçiyor. Annemin harika örgü ve el işleri vardı, kedime battaniye örmem ya da bardağıma bir fincan kazağı, onun gölgesinden. Tanpınar'ı kendi "yatılacak entelektüeller listesinin" başına koyan bir felsefe hocam sayesinde azılı bir Tanpınar hayranı, Bedri Rahmi'yi şevkle anlatan diğer bir sayesinde toplumcu gerçekçi oldum / olmaya çalıştım. Peki ablam oldum mu kedileri daha çok sevince?

Tüm bu karşılaşmaların birer artığı, toplamı, kompostu ya da her ne isim verilirse oyuydum işte. Bu karşılaşmalarda konu hiçbir zaman kök harflerden oluşan kelimelerin hüneri ya da Tanpınar'ın eşsiz İstanbul anlatımları olmuyordu, bunlara hayran olmuş kişilerin söz konusu sanat alanlarına, yemeklere, mekanlara karşı sevgisi, hayranlığı, heyecanıydı beni şevklendiren. Nazım Hikmet'i okumak mı yoksa onu çok seven birinden dinleyip ardından onun şaire hissettiği duygularla birleşip, büyüyüp, yetiştirilen bir çiçek misali o karşılaşmanın ortasında olan şeyleri mi görmekti? Böylece bir şair ve şiir kendinden çok daha büyük, değerli ve önemli oluyordu. İşte bu kavuşma bir biçimde her şeyi daha kalıcı hale getiriyor, sonsuzlukta bir dal daha yeşeriyor ve yetişiyordu.

Uzun çok uzun zamandır böyle karşılaşmalarım olmamıştı,  memlekete döner dönmez nihayet bir taneye daha rastladım. Orda sakin, kendi içinde, pembe tatlı bir buket gibi duruyordu. Yüzüme bir parça daha belki belime ya da parmaklarımın ucuna, hayatım ruhsuz bir tamamlanma öyküsüyse işte bir tane daha parça buldum kendime. Çok güzel şarkılar dinledim, makamın ne demek olduğunu öğrendim ve ilk defa karşımda birisi notaları okuyup hiç dinlemediğim bir besteyi öyle güzel ve heyecanla anlattı ki ya da malum bestekârı. Bu odaya, içime neler eklendi bu vesileyle; bir radyo, bir pikap, bir kaç plak, kuru gül buketleri? Sayısız keyifli ve içli şarkı? Afife Jale ve Selahattin Pınar'ın hazin aşk öyküsünü bilir miydim, illa bir yerde karşıma çıkardı. Ama unuturdum, şimdi biri sayesinde ve yüzünden belki bambaşka bir şehirde bambaşka birine anlatacağım. Ve dağdan yuvarlanıp büyüyen çığ gibi her anlatan bir sonrakinde daha büyük bir iz ve hüzün bırakacak. Sanatın tesiri kendisinden değil, ona bakan bir gözün başka bir kulağa fısıldayışından. 

Peki ben kimim, bu kendi kendinin Frankensteinı halet-i ruhiyesi işin sonunda aynada görebileceğim bir ben vadediyor mu? Kompost gibi verimli mi yoksa bir artık gibi işe yaramaz mı olacağım, iki türlü de yalnızlık var işin ucunda. Yerin dibinde ve bulutların üstünde, bir biçimde geriye sadece yankılar kalacak. Bambaşka seslerin söyledikleri benim ağzımdan çıkıp yine kendime dönecek ve ben hayatımın bir yerinde o emdiğim, çaldığım ve hevesle kuyruğumun ucuna yamadığım süslerle tek başıma kalacağım. 

Belki işler bu derece trajik değil fakat işte herkes kendinin tutsağı. Ben bir defa daha kendimle sohbeti bir sevgiliye tercih ettim. Aynı kedimin şimdi kabusunda görüp bıyıklarını titrete titrete korktuğu kabusu gibi benim de kabusum başka biriyle mutsuz olmak. Çünkü kendimle olanınkine hep razıyım...

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Kedimin Kulaklarının Gölgesi

Duvara yansımasını sevdiğim tek gölge bu.  Ben hiçbir şeyin aslını sevmem. Geçmişteki fotoğraflarım şimdi olduğundan hep daha fazla yakın gelir bana. Şeker Ahmet Paşanın orijinal eserinin önünde durdum, derste anlattığım düşük çözünürlüklü olandan daha az sevdim. Eminim paşayı tanısam bu defa da resmini severdim. Annemin bir fotoğrafı var, annemden çok seviyorum onu. Defterlerimde yazdıklarım şuan olduğum kişiden ve küçük ablamın ezberlediği Ahmed Arif, Ahmed Arif'in kendisinden değerli. Ben hakikati sevmem, aramam ve merak etmem. Platon halt etmiş, gerçek varsa mağaranın kendisidir. Gerçek var mı? Birazına rastlıyorum bu aralar. Bazen gerçek ailenin aslında o kadar da ölüme yakın olmadığını hissetmek ve onların yeniden kıyafet alışverişi yapmasına sevinmektir. Yolculukta bacaklarını karnına çekip aslında sıkıldığın bir kitabı okurken ne kadar şanslı olduğunu fark etmektir. Bazen paçayı kurtarmak için samimiyeti olmayan özürleri dilemek, utancın bir çocuğu nasıl susturabileceğini y...

Lethe

Sözcükler anlamı hafifleştirir ve okumak zamanı yavaşlatır. Bunun yanında bildiğim bir şey daha var, uzayan günler nihayetinde umut verir. Ve artık geceler uyumak için yeter de artar bile.  Okulun penceresinden gördüğüm o yokuş yeşile dönecek ve az ilerdeki ağaçların o vahşi, hırçın dalları da pembeye. Bu havada çok az şiddetli hasta olur yaşlılar. Onların zamanları genelde kara kıştır, ölümle beraber yollar geçilmez olur ve mezar başında cesedi kapatmaya kadar yetecek kadar müsaade veren hava iyiye yorulacak tek şey olarak elde kalır. Ama gençler her zaman ölür, müşkülpesent yaşlılar gibi karın uğultusunu beklemezler. Seçim hakları yoktur. Özellikle de hayvan yavruları. Bahar gelir gelmez hemen doğup hemen ölürler ve cadı badem ağaçların dibine gömülüverirler.  Geldiğim şehirde mezarlıklarda zeytinler vardı, çok fazla zeytin. Acaba zeytinin herhangi verimsiz bir türü müydü de insanlar onları görmezden geliyordu ya da bir şekilde insanın anne babasının meyvesini yemesi mi hoş ...

Şamlılar Pastanesi Yıkılmış

Burada çalışmak istemezdim. Herhangi bir zincir kahvecinin bol şuruplu adını bi türlü ezberleyemediğim kahvesini yudumlarken, üniversitedeyken gittiğim o epey uzaktaki pastaneyi özlüyorum. Orda olmak, çay sevmediğim halde çay içmek, çalışmamın sonunu bir Türk kahvesiyle taçlandırıp epeyce eski kasada hesabı ödeyip çıkmak istiyorum. Kimsenin çok bilmediği arka bahçesinin duvarlarındaki seramik kırıklarından yapılmış bezemeyi görmek, demir işlemeli sert sandalyelerde oturmak ve gazoz içmek istiyorum. Şamlılar pastanesinin matruşka misali iç içe olan ve kapılarla ayrılmış ama bir yandan da pek ayrı hissettirmeyen içerisinde oturmak ve pastane sahibinin abisinin yaptığı manzara resimlerine bakmayı arzuluyorum. Sahibini hatırlıyorum, ince uzun yapılı, uzun bacaklı, sakin mizaçlı, müşterileri -misafir mi demeli- güler yüzlü karşılamaları vardı. Geçen yıl gitmiş miydim ben oraya? Geçen yıl bugün yıkılma ihtimali yoktu, çok üzüldü mü acaba? Yoksa kırk yılı aşkın bir mirası hakkıyla göğüslemeni...